دل سنگ
نام : دل سنگ
ساختار: مستند
مدت : 5:50 دقیقه
تولید ویژه وب سایت مرکز یزد
در آغاز، انسان از نيروي بازوان خود براي آرد كردن غله ياري ميگرفت. پس از آنكه انسان دام را به كار گرفت، در برخي نقاط ايران، اصطلاح «خرآس» پديد آمد. از آنجا كه در اين گونه آسياها بيشتر از نيروي الاغ استفاده ميشد، به آسياهايي هم كه به نيروي شتر يا گاو يا اسب به حركت در می آمدند «خرآس» می گفتند. از اين گونه آسيابها تا اين اواخر براي گرفتن روغن از دانههاي روغني استفاده ميشد. اصطلاح عصاري و اسب عصاري هم از آن است. در يزد، از اين آسياها با بهرهگيري از نيروي شتر براي ساييدن حنا استفاده ميشد كه بدان « مازاري» ميگويند. اكنون نيروي برق جانشين نيروي دام شده است.
روزگار بهرهگيری از نيروی باد روشن نيست؛ اما به گواهي بسیاری از محققان داخلي و خارجي، ايرانيان اولين ملتي بودند كه باد را مهار كردند و از آن به عنوان محركه آسياب و چرخ چاه بهره گرفتند. بجرئت، ميتوان گفت كه همزمان با موفقيت بزرگ انسان در زمينه فناوری تبديل حركت يكسويه آب به حركت چرخشي سنگ آسياب، ايرانيان توانستند از نيروي باد براي به حركت درآوردن سنگ آسياب و بيرون كشيدن آب از چاه بهره بجويند. بيگمان، اولين آسيابهاي بادي در منطقه اي از سيستان (سكستان) تا قهستان (كوهستان) و در چند هزار سال پيش ساخته شد.
دو سنگ گرد و مسطح بر هم نهاده و سنگ زيرين در ميان ميلي آهنين و جز آن از سوراخ ميان سنگ زبرين در گذشته و سنگ فوقاني به قوت دست آدمي يا ستور يا باد يا آب يا برق و يا بخار چرخد، و حبوب و جز آن را خرد كند و آرد سازد.
این تعریفی است از اسیاب و این مستند نگاهی دارد به تراش سنگ اسیاب بدست پیرمردی در یزد، از شما دعوت می شود این مستند زیبا را تماشا بفرمایید:
| < قبلی | بعدی > |
|---|
آخرین بروزرسانی (دوشنبه ، 30 آبان 1390 ، 09:57)